50books – Vraag 42

Door Peter Pellenaars op 27/10/2013

Het mag geen ver­ras­sing zijn dat van­daag de dag alle dagen, weken, maan­den en jaren wel in het teken van het een of het ander staan. Zo ont­dek­te ik onlangs dat 2013 is uit­ge­roe­pen tot Jaar van het voor­le­zen. Hoe­wel, mis­schien is het beter om te zeg­gen dat ik het her­ont­dek­te. Want toen ik de web­si­te zag wist ik me te her­in­ne­ren dat ik hier al vaker over had gele­zen op ver­schil­len­de plaat­sen. Het was me alleen niet bij­ge­ble­ven.

Voor­le­zen doe ik graag. En ik heb het geluk om dit regel­ma­tig te mogen doen omdat ik geze­gend ben met twee fan­tas­tische klein­kin­de­ren die alle­bei nog in de leef­tijd ver­ke­ren dat ze er prijs op stel­len voor­ge­le­zen te wor­den wan­neer ik hen tij­dens de zon­dag­se oppas­beurt naar bed mag bren­gen. Ook wan­neer ze een bezoek­je bren­gen bij ons komt het nog regel­ma­tig voor dat ze in de boe­ken­kast (waar een apart gedeel­te voor hen is gere­ser­veerd met aller­lei kin­der­boe­ken) gaan zoe­ken naar een geschikt exem­plaar waar ik dan geacht wordt met hen samen door­heen te lezen. Gezel­lig samen op de bank.

Zelf voor­ge­le­zen wor­den is weer een ander ver­haal. Ik kan me niet meer voor de geest halen dat dit vroe­ger bij ons werd gedaan (zal ik toch eens een keer­tje navra­gen). Maar ik kan nu ook niet zeg­gen dat ik daar onder gebukt ga. Mis­schien dat het hoog­uit kan ver­kla­ren waar­om ik nooit behoef­te heb gevoeld om audio­boe­ken aan te schaf­fen. Niet dat ik het geen kans heb gege­ven. Een paar keer heb ik in plaats van muziek in de auto op weg naar het werk, 's och­tends geko­zen voor een audio­boek. Het komt alleen niet over. Ook 's avonds op de terug­weg, of nog later op de avond thuis met een kop­te­le­foon op. Ik kan me niet con­cen­tre­ren op de stem of op het ver­haal. Ik wil zelf lezen. Mijn eigen tem­po vol­gen. Soms een stuk­je terug­bla­de­ren. Dan weer even een pau­ze inlas­sen om het gele­ze­ne op me in te laten wer­ken. Dat soort din­gen.

Er is ech­ter één uit­zon­de­ring die deze regel beves­tigd. En dat is poë­zie. Luis­ter eer­st naar Anna Enquist voor­dat je mijn blog­post ver­der leest:

STEM

Ik schoof de wieg onder de vleu­gel,
dek­te haar toe met Bach en Ravel,
zong Otis Red­ding, Rood­kap­je –

voor later, dacht ik. Een roe­ren­de
scè­ne, brul­len en drei­nen ver­dron­gen.
Zij ont­vouw­de de jon­ge boom

van haar lon­gen, per­ste lucht langs
de ver­se stem­ban­den. Geen geluid
puur­der dan dit, geen geluk

scher­per, geschik­ter om te bewa­ren,
vast te leg­gen, in geluids­dra­gers
te begra­ven. Voor later.

[© 2013, Anna Enquist – Een kooi van klank – Stich­ting CPNB & Poe­try Inter­na­ti­o­nal, Amster­dam, 2013, 9789059651852]

Met poë­zie heb ik een moei­za­me rela­tie. Zoals ik gis­ter al schreef lees ik het te wei­nig. Ter­wijl ik wel elke keer wan­neer ik me erin ver­diep er zoveel genot uit haal. Het is de gelaagd­heid die me veel meer dan met pro­za aan het werk zet om er daad­wer­ke­lijk iets van te begrij­pen. Het kost tijd en ener­gie om je een gedicht eigen te maken. Om het te door­gron­den. Of althans een eer­ste idee te vor­men waar­over het mis­schien zou kun­nen gaan. Want ik maak me geen illu­sie. Mijn (lite­rai­re) ken­nis reikt lang niet ver genoeg om te pre­ten­de­ren dat ik het gros van de gedich­ten die ik lees op de juis­te waar­de weet te schat­ten. Maar gelijk als bij bij­voor­beeld klas­sie­ke muziek of jazz (waar ik dus ook veel te wei­nig ver­stand van heb) kan ik er wel ont­zet­tend van genie­ten.

Wat me bij poë­zie juist op weg helpt is wan­neer ik hoor hoe het gele­zen kan wor­den. In tegen­stel­ling tot pro­za kan dat nogal veel uit­ma­ken. Hoe lopen de op papier vreemd afge­bro­ken zin­nen door? Waar lig­gen de klem­to­nen en de into­na­ties ver­stopt? Zijn er pau­zes die ik niet zie? Voor mijn gevoel zit een gedeel­te van de sleu­tel om een gedicht te begrij­pen opge­slo­ten in de manier hoe je het dient te lezen. Nog­maals, daar kan ik het dus hele­maal mee mis heb­ben omdat ik ver­re van een poë­zie­ken­ner ben, maar het is wel hoe ik het ervaar. En het helpt mij om me vaker in een gedich­ten­bun­del te ver­die­pen.

Hoe is dat met jul­lie? Lezen jul­lie nog wel eens poë­zie? Lukt het jul­lie om de tijd te vin­den  gecon­cen­treerd een gedicht te ont­le­den en de die­per­lig­gen­de schoon­heid naar boven te bren­gen? Of laten jul­lie de gedich­ten links lig­gen? Omdat ze te moei­lijk zijn? Teveel gericht op de klei­ne incrowd van ech­te poë­zie­ken­ners die als eni­gen nog maar in staat zijn om de her­me­tische tek­sten te kun­nen begrij­pen? En zou dat niet jam­mer zijn? Onze lite­rai­re tra­di­tie is ten­slot­te erg veel ver­schul­digd aan de dicht­kunst. Voor mij mag het best wel wat vaker pro­mi­nent onder de aan­dacht wor­den gebracht. Mis­schien dat deze #50books vraag ook een beschei­den steen­tje kan bij­dra­gen.

Vraag 42:
Wie van jul­lie leest er tegen­woor­dig nog poë­zie?

vraag42

~ ~ ~

Klik hier voor vraag 41.

~ ~ ~

Het #50books ini­ti­a­tief is bij mij ont­staan naar aan­lei­ding van de 30song­schal­len­ges maar gaat anders inge­vuld wor­den. Elke week op zon­dag zal ik een nieu­we boek­vraag pos­ten die door ieder­een vrij mag wor­den inge­vuld. Alles is toe­ge­staan. Een foto, een recen­sie, een per­soon­lij­ke her­in­ne­ring, enzo­voorts. De beant­woor­ding van de vraag hoeft hele­maal niet op dezelf­de dag of bin­nen een week. Wan­neer je het blog klaar hebt, post het dan en plaats een link onder de betref­fen­de vraag, zodat ieder­een het kan vol­gen en bij je komt kij­ken.

Heb je zelf geen blogsite, dan kun je je blog naar mij stu­ren, en dan plaats ik het als gast­blog.

Dit jaar zal ik in totaal 50 vra­gen pos­ten, van­daar #50books.

Zelf doe ik natuur­lijk ook mee, en zal mijn eigen bij­dra­ge als apar­te blogs pos­ten en ook hier­on­der lin­ken.
Voel je vrij om idee­ën voor vra­gen naar me toe te stu­ren zodat ik er vol­doen­de op voor­raad heb om dit jaar door te komen. En wie weet is er zoveel enthou­si­as­me dat we vol­gend jaar gewoon door kun­nen gaan.

Wan­neer iemand een mooi logo kan ont­wer­pen dan zou dat ook heel erg gewaar­deerd wor­den. 

Je kunt me berei­ken via email peterpellenaars@me.com of op twit­ter @petepel.

Veel lees en schrijf­ple­zier.

~ ~ ~

TOEN OP 27 OKTOBER

Laag­op­ge­lei­de orgas­mes – 27 okto­ber 2009

De Man van Hout legt het nog één keer uit. Niet nadat hij natuur­lijk eer­st gron­dig onder­zoek in 't veld heeft ver­richt. Want zo is hij dan ook wel weer. Nooit te beroerd om vui­le han­den te maken.

0

Er zijn 18 reacties:

  1. 27/10/2013Voorlezen – #50books | De wereld van Hendrik-Jan schrijft:

    […] is het ant­woord op vraag 42 van het blog­pro­ject #50books van Pete­pel. Bekijk mijn ande­re bij­dra­ges voor dit bij­zon­de­re […]

  2. 27/10/2013Hendrik-Jan schrijft:

    Ik ging zo op in je ver­haal over voor­le­zen dat het een blog gewor­den is over voor­le­zen, tot­dat ik de eigen­lij­ke vraag zag... Die krijg je nog van mij tegoed. http://www.hendrik-jandewit.nl/2013/10/voorlezen-50books/

  3. 27/10/2013Martijn schrijft:

    Voor­le­zen? Dat is een leuk the­ma...

    Maar Poë­zie? –> http://myworldmb.blogspot.nl/2013/10/50-books-vraag-42.html

  4. 27/10/2013Carel schrijft:

    ook ik ver­wacht­te een ande­re vraag (en die mag van mij als­nog een keer komen) http://wp.me/p1T8Qr-Tz

  5. 27/10/2013Elisabeth Derogee schrijft:

    Ik begrijp poe­zie pas als het voor­ge­dra­gen wordt. Daar­om is Ram­sey Nasr mijn favo­riet. En Cre­do mijn favo­rie­te gedicht. 

    http://www.tussenjouenmij.nl/credo/

  6. 27/10/2013Wie van jullie leest er tegenwoordig nog poëzie? | Linda Linea Recta schrijft:

    […] begin van de blog­post van 50books – Vraag 42 Jaaa voor­le­zen!!! Daar wil ik wel over schrij­ven! Over *Het gro­te boek van Merel* en over *Pluk van […]

  7. 27/10/2013Linda Kwakernaat schrijft:

    Ha, daar had je mij (en ande­ren) mooi tuk!!!
    Toch als­nog een blog uit­ge­rolt!
    http://www.linda-linea-recta.nl/wie-van-jullie-leest-er-tegenwoordig-nog-poezie/

  8. 27/10/2013Debbie Peteri schrijft:

    "What was I thin­king?"

    http://debbiepeteri.nl/50books-vraag-42/

  9. 27/10/2013Liesbeth schrijft:

    Ook ik werd op het ver­keer­de voor­lees­been gezet. Maar hier dan mijn bij­dra­ge over poë­zie. Wat valt daar eigen­lijk wel/niet onder?
    http://bit.ly/HnhH7S

  10. 27/10/2013Anna schrijft:

    :-)

  11. 27/10/2013Martha schrijft:

    Ik wil er wel graag mijn eigen inter­pre­ta­tie aan kun­nen geven, dus het hoeft niet voor­ge­le­zen te wor­den voor mij: http://www.drspee.nl/50books-poezie-mee-stoeien/

  12. 28/10/2013Ruud schrijft:

    Mijn week 42 staat. Hier: http://www.ruudketelaar.nl/2013/10/28/50boeken-week-42-poezie/

  13. 28/10/2013Heldinne schrijft:

    een gedicht over het lezen van poë­zie
    http://heldenreis.nl/2013/10/gedichten-lezen.html

  14. 29/10/2013Vraag 42 van 50Books: Wie van jullie leest er nog wel eens poëzie? | Julitaratuur schrijft:

    […] lijkt in zijn blog bezig te zijn met het vin­den van een manier om poë­zie beter te begrij­pen. Ik lees het als dat hij […]

  15. 29/10/2013Julita schrijft:

    Hoe ik poë­zie lees:
    http://julitaratuur.wordpress.com/2013/10/29/vraag-42-van-50books-wie-van-jullie-leest-er-nog-wel-eens-poezie/

    Een con­creet voor­beeld van hoe poë­zie me ooit hielp:
    http://julitaratuur.wordpress.com/2013/10/29/lieve-odysseus/

    Bedankt voor de inspi­re­ren­de vraag :)

  16. 2/11/2013Niek schrijft:

    Snel nog even voor de vol­gen­de vraag zich alweer aan­dient: http://niekheefteenboek.blogspot.nl/2013/11/50books-42-meer-van-horen.html

  17. 11/12/2013Fokke schrijft:

    Ik lees het wel, maar eigen­lijk alleen maar hap-snap: http://foxxblok.blogspot.nl/2013/12/50books-vraag-42.html

  18. 22/07/2014Paul van der Werf schrijft:

    Lang gele­den las ik poë­zie?
    http://www.paulvanderwerf.nl/metzonderbeperking/50books-vraag-42-lang-geleden-las-ik-poezie/

« | »